Log in
Bogna Piter

Bogna Piter

Email: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Polsko-niemiecki podręcznik do historii jako medium dlalogu

Pod koniec 2020 roku zakończono prace nad wspólnym polsko-niemieckim podręcznikiem do historii. Tom czwarty, który obejmuje długi XX wiek do chwili obecnej, jest ostatnią częścią czterotomowej serii i efektem końcowym wieloletniej współpracy ministerstw spraw zagranicznych obu krajów i licznych ekspertów. Efekty tej pracy są w tej chwili prezentowane w szerokim gronie.

Głównym zadaniem autorów było przedstawienie pełnej konfliktów pierwszej połowy XX wieku z różnych perspektyw. Obszerna część podręcznika poświęcona była bowiem nie tylko dwóm wojnom światowym; w tym okresie miały miejsce również mniejszościowe konflikty polityczne i rywalizacja terytorialna dwudziestolecia międzywojennego, które na lekcjach historii były dotychczas poruszane tylko marginalnie. Historycy nie ominęli tematów takich jak przymusowe migracje w końcowej fazie II wojny światowej oraz w bezpośrednim okresie powojennym, czy sytuacja w rejonach przygranicznych. „Do tej pory pojawiały się one w podręcznikach szkolnych rzadko lub nigdy, to jednak bardzo ciekawe tematy. Są to regiony, których nie da się ogarnąć prostym myśleniem o zgodności narodowości, języka i kultury, i gdzie nie jest łatwo odpowiedzieć na pytanie o tożsamość” (Sebastian Wladarz, OMW Nadrenia Północna-Westfalia).

Historyk Stephanie Zloch stwierdza: „autorzy (…) nie omijają newralgicznych tematów i tym samym konsekwentnie realizują dydaktyczne zasady i standardy krytycznej wiedzy historycznej, które eksperci z obu krajów (…) wypracowali w ciągu ostatnich trzech dekad w kontekście medium edukacyjnego, jakim jest podręcznik do nauczania historii.” I właśnie tę wytrwale wypracowaną, drugą perspektywę sąsiada autorzy całego projektu podkreślają jako jego szczególną wartość: „Spojrzenie z różnych perspektyw to piorunochron, który zapobiega ideologizacji historii” ponieważ „w historii nic nie jest czarno-białe”, mówi Robert Traba, historyk i politolog, od 2007 roku wiceprzewodniczący wspólnej komisji podręcznikowej.

Jednak Robert Traba nie udziela odpowiedzi na pytanie, czy w Polsce podręcznik się przyjmie. Bo ani w Polsce, ani w Niemczech nie widzi takiego entuzjazmu, który panował w 2008 roku. „Wtedy obie strony były przekonane, że wspólny podręcznik to kamień milowy. W centrum uwagi są obecnie inne sprawy. A przecież podręcznik ma wszelkie predyspozycje, by być flagowym projektem obu rządów. Jego podstawą jest dialog.” 

Czwarty tom wspólnego polsko-niemieckiego podręcznika do historii ukazał się pod koniec 2020 r. W Niemczech w prawie wszystkich krajach związkowych został już wprowadzony jako podręcznik szkolny; w Polsce, z uwagi na odmienne przepisy, jako całość jest jeszcze recenzowany.

Seria podręczników „Europa nasza historia” została wydana przez Wspólną Polską-Niemiecką Komisję Podręcznikową we współpracy z Georg-Eckert-Institut – Leibnitz-Institut für internationale Schulbuchforschung Braunschweig oraz z Centrum Badań Historycznych Polskiej Akademii Nauk w Berlinie. Autorzy: Asmut Brückmann, Krzysztof Gutowski, Friedrich Huneke, Aleksandra Kmak-Pamirska, Herbert Kohl, Jelko Peters, Birgit Scholz, Helge Schröder, Grażyna Szelągowska, Piotr Szlanta.

Źródła:
"Podręczniki, które łączą Europejczyków" w: DIALOG Magazyn Polsko-Niemiecki, nr 133 (03/2020)
"Polsko-niemiecki podręcznik do historii prawie gotowy" w: Deutsche Welle

Zdjęcia: http://europa-nasza-historia.org/

Geschichtsbuch Seiten 1Geschichtsbuch Seiten 2Geschichtsbuch Seiten 3

ZUZANNA DONATH-KASIURA NOWYM WICEMARSZAŁKIEM WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO

Na posiedzeniu sejmiku województwa opolskiego w dniu 23.02.2021 na wicemarszałka województwa opolskiego wybrana została Zuzanna Donath Kasiura.

Obecny wicemarszałek Roman Kolek z końcem roku 2020 złożył rezygnację z pełnienia funkcji pierwszego wicemarszałka województwa opolskiego. Tym samym Mniejszość Niemiecka musiała wybrać osobę, która pana Kolka na powyższym stanowisku zastąpi. Pierwszą osobą rekomendowaną przez Zarząd TSKN był Rafał Bartek, przewodniczący tejże organizacji i przewodniczący Sejmiku Województwa Opolskiego. Dzień przed sesją pojawiła się opinia prawna, która mówiła o sprzeczności równoczesnego pełnienia funkcji wicemarszałka i przewodniczącego TSKN.
W związku z powyższym wystąpiono do Biura Analiz Sejmowych o opinię w tej sprawie. Zarząd TSKN nie chciał na tę opinię czekać; jak mówił Rafał Bartek:

„Nie wiemy, kiedy ją otrzymamy i nie wiemy, jakie będzie jej brzmienie, a nie chcemy „zachwiania” na tym stanowisku. Po drugie, podkreślamy, że dla nas udział w polityce nie jest celem samym w sobie; angażujemy się w życie społeczne, polityczne czy gospodarcze, by realizować cele i oczekiwania naszej społeczności.”

Na dzisiejszym posiedzeniu Pani Zuzanna Donath-Kasiura została wybrana na wicemarszałka.

Jak mówi Zuzanna Donath-Kasiura:

"Podobnie jak bycie radnym, praca szczególnie w obszarze edukacji i służby zdrowia wymaga otwartości i wrażliwości na potrzeby drugiego człowieka, ale także świadomości, że żyjemy w konkretnym miejscu i czasie, mamy do dyspozycji określone narzędzia, a nasze możliwości nie zawsze spełniają nasze oczekiwania. W centrum działań jest człowiek, ale człowiek, który jest częścią społeczności i to warto i trzeba podkreślać. Zarówno edukacja, jak i służba zdrowia finansowana jest przede wszystkim z budżetu państwa, czyli z subwencji oświatowych i Narodowego Funduszu Zdrowia – środki centralne niestety są niewystarczające, ale dzięki sprawnemu zarzadzaniu, wykorzystywaniu funduszy europejskich i pozyskiwaniu dodatkowych źródeł finasowania wojewódzkie jednostki znajdują się w dobrej kondycji, co jest niewątpliwą zasługą osób nimi zarządzających oraz zarządu województwa opolskiego. Mam świadomość, że te tematy są sporym wyzwaniem, ale jestem człowiekiem dialogu i konkretnego działania i co ważne zwolenniczką zarzadzania opartego na budowaniu wspólnoty, a nie rywalizacji. Nie wyobrażam sobie życia bez pracy społecznej i zaangażowania w zmienianie na lepsze otaczającego nas świata."

Pani Donath-Kasiura przejmie wszystkie zadania, które należały do obowiązków pana Kolka, tzn. nadzór nad departamentami zdrowia i polityki społecznej, edukacji i rynku pracy, a także sprawy profilaktyki i rozwiązywania problemów uzależnień oraz temat wielokulturowości, a także nadzór nad wieloma jednostkami samorządowymi związanymi z tymi obszarami.

Zuzanna Donath-Kasiura

Skończyła Wyższą Szkołę Pedagogiczną w Opolu w 1994. Nabyła uprawnienia do nauczania języka polskiego i niemieckiego. W 2016 roku skończyła studia podyplomowe na Politechnice Opolskiej: Biznes międzynarodowy Unia Europejska – Chiny. Przez 9 lat pracowała jako nauczyciel języka niemieckiego i polskiego.

Od 1999 do 2016 była referentem ds. kultury w TSKN. Inicjatorka m.in. Dni Kultury Niemieckiej na Śląsku Opolskim, które przez 16 lat realizowała we współpracy z wojewódzkimi instytucjami kulturalnymi, instytucjami mniejszości niemieckiej i innymi organizacjami. Rozpoczęła zakrojoną na szeroką skalę opiekę nad ponad 60 grupami artystycznymi działającymi pod patronatem TSKN. Od 2001 Przewodnicząca Wojewódzkiego Konkursu Języka Niemieckiego dla uczniów szkół podstawowych; w latach 2001-2019 Przewodnicząca Wojewódzkiego Konkursu Języka Niemieckiego dla uczniów szkół gimnazjalnych. Od 2016 pełni funkcję zastępcy dyrektora TSKN. Przez szesnaście lat organizowała, a obecnie nadzoruje organizacje projektów o charakterze ponadregionalnym, regionalnym i lokalnym, w tym: Konkurs Recytatorski w języku niemieckim „Młodzież recytuje poezję”, Konkurs Piosenki Niemieckiej Superstar, konkursy literackie i artystyczne.

Członkini mniejszości niemieckiej od urodzenia, członek TSKN od 27 lat, od 2006 r. przewodnicząca koła DFK w Otmęcie. Członkini Diecezjalnej Rady ds. Mniejszości Narodowych i Etnicznych. Podczas Zjazdu Delegatów TSKN w 2015 roku wybrana na Sekretarza Towarzystwa. Od września 2016 roku jest wiceprzewodniczącą Komisji Rewizyjnej Centrum Badań Mniejszości Niemieckiej. Od sierpnia 2017 do czerwca 2018 roku pełniła społecznie funkcję prezesa spółki medialnej Pro-Futura, która na zlecenie Związku Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce realizowała niemieckojęzyczne audycje radiowe i telewizyjne Niemców w Polsce.

W 2018 roku wybrana Radną Województwa Opolskiego, gdzie w latach 2018-2020 była przewodniczącą Komisji Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi, od 2020 roku jest Przewodnicząca Komisji Edukacji, Dialogu Obywatelskiego i Wielokulturowości.

W 2018 roku Zuzanna Donath-Kasiura otrzymała Srebrny Laur Umiejętności i Kompetencji w kategorii Pro Publico Bono, a w sierpniu 2020 roku dyplom uznania Ambasadora Republiki Federalnej Niemiec w Warszawie za szczególne zasługi na rzecz współpracy polsko-niemieckiej.

Zainteresowania: poezja, muzyka, kuchnia, motorowodniactwo (posiada patent sternika motorowodnego).

Szczęśliwa żona i matka trójki dzieci: Ani, Krzysia i Alexa

22. Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego UNESCO

21 lutego UNESCO kolejny raz obchodzi Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego, mający na celu promowanie na całym świecie różnorodności językowej i nauczania wielojęzycznego. Według UNESCO różnorodność językowa jest kluczowym elementem budowania i utrzymywania integracyjnych, otwartych, zróżnicowanych i partycypacyjnych społeczeństw.

W 2021 r. tematem Międzynarodowego Dnia Języka Ojczystego jest „Wspieranie wielojęzyczności na rzecz integracji w edukacji i społeczeństwie”. To właśnie języki i wielojęzyczność mogą sprzyjać integracji społecznej, a cele zrównoważonego rozwoju koncentrują się na tym, aby nikogo nie pozostawić w tyle. UNESCO uważa, że edukacja oparta na pierwszym języku lub języku ojczystym musi rozpoczynać się od wczesnych lat, ponieważ wczesna opieka nad dzieckiem i edukacja są podstawą uczenia się*.

W tym kontekście warto przypomnieć postanowienia obowiązującej w Polsce od 2005 roku Ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym, za jeden z głównych celów stawiającą sobie "edukację dzieci i młodzieży realizowaną w różnych formach". Jednak realizacja tego punktu ustawy wydaje się napotykać na niejedną trudność. "Kolejne raporty Komitetu Doradczego i następujące po nich rekomendacje Komitetu Ministrów Rady Europy na rzecz realizacji Europejskiej karty języków regionalnych i mniejszościowych są w zakresie oświaty dla mniejszości niemieckiej (...) stale krytyczne", ocenia realizację postanowień Karty przewodniczący VdG, Bernard Gaida. (...) "W procesie ratyfikacji karty Polska zobowiązała się do umożliwienia nauki w języku niemieckim na terenach zamieszkałych przez mniejszość niemiecką, a nie jedynie w postaci dodatkowych lekcji języka niemieckiego jako języka mniejszości czy nawet w trybie nauki w dwóch językach. Tymczasem ogromna większość uczniów należących do mniejszości niemieckiej od lat korzysta jedynie z formy dodatkowych trzech lekcji tego języka tygodniowo. Niewielka część dzieci i młodzieży ma możliwość nauki w dwóch językach, a już zupełnie nie umożliwia się im uczęszczania do szkół z niemieckim językiem nauczania; de facto ta właśnie forma od 2009 r. stanowi zobowiązanie rządu RP."**

"Niestety na skutek interpretacji nie znajdującej oparcia w przepisach prawa (wg analizy Biura Analiz Sejmowych) MEN zakazało łączenia nauki języka niemieckiego jako języka mniejszości niemieckiej oraz jako języka obcego prowadząc do drastycznego obniżenia ilości lekcji tego jezyka w klasach 7 i 8 szkoły podstawowej. Tym samym zamiast poprawić pogorszyło w ten sposób jakość nauczania w ostatnich latach.", uzupełnia Bernard Gaida. 

"Pozostałych po wojnie w Polsce Niemców w okresie PRL (...) pozbawiono możliwości zachowania ich tożsamości językowej. Dziś wiemy, że jako społeczność poddawana wcześniej przymusowej asymilacji, która w dużej części doprowadziła do utraty języka w obiegu codziennym, musimy go odbudować, a kryteria ochrony języka i kultury, na których zbudowana jest
ustawa nie dają na to skutecznej gwarancji, gdyż w naszej rzeczywistości chodzi o rewitalizację języka niemieckiego jako języka codziennego Niemców w Polsce. Jednocześnie kolejne raporty Komitetu Doradczego i następujące po nich rekomendacje (...) są w zakresie oświaty dla mniejszości niemieckiej (i nie tylko) stale krytyczne." ** A przecież to język ma największe znaczenie dla zachowania i rozwoju narodowej pośród członków mniejszości.

*Więcej o Europejskim Dniu Języka Ojczystego na stronie UNESCO
** Bernard Gaida: "Prawdziwą ojczyzną jest właściwie język" w: "Tożsamość − kultura − równość. Refleksje z okazji piętnastolecia Ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym". Pełen tekst artykułu do pobrania tutaj

76. rocznica Tragedii Górnośląskiej w Gliwicach

76 rocznica Tragedii Górnośląskiej: 20.02.2021 r. godz. 17:40 
Kościół św. Jerzego w Gliwicach-Łabędach, ul. Radosna 2 

W rocznicę powstania obozu internowania do ZSRR w Gliwicach-Łabędach Oddział TSKN Gliwice organizuje tradycyjną mszę upamiętniającą tamte tragiczne wydarzenia. Uroczystości rozpoczną się modlitwą, złożeniem wieńców i zapaleniem zniczy pod pomnikiem internowanych. Pomnik usytuowany jest za kościołem, od strony cmentarza. Po tej ceremonii nastąpi przejście do kościoła, w którym o godz. 18.00 odbędzie się msza święta. Mszę poprowadzi i wygłosi kazanie Wikariusz Biskupi ds. Stałej Formacji Kapłanów. ks. Robert Chudoba. Msza prowadzona będzie dwujęzycznie, w języku niemieckim i polskim.

Uroczystość będzie rejestrowana i zostanie odtworzona na kanale YouTube w dniu 27.02.2021 o godzinie 18.00.

Tekst i zdjęcie: DFK Schesien.

Subskrybuj to źródło RSS